كروسينسكى ( مترجم : مهراب اميرى )
311
ده سفرنامه ( فارسى )
مىشود ) ولى بطورىكه گفته مىشود اين مبلغ بهسرعت فزونى مىگيرد . من نتوانستم بهطور دقيق معلوم كنم كه خراج ساليانه بندر - عباس و مناطق اطراف چقدر است ولى حدس مىزنم ساليانه مبلغ پنجاه هزار تومان باشد . بهنظر مىرسد كه اين مبلغ براى چنين سرزمين پهناورى ناچيز باشد ولى اين منطقه بهخاطر موقعيت طبيعىاش ، بيشتر سرزمينهاى آن متروكه و خالى از سكنه مىباشد . گمبرون يا بندرعباس در جنوب كرمان واقع شده و در حدود هيجده منزل از كرمان فاصله دارد و هر منزل بهطور متوسط هشت فرسخ است و نتيجتا فاصله كرمان تا بندرعباس بين پانصد و پنجاه تا ششصد مايل مىباشد . بندرعباس در قديم يك لنگرگاه بينالمللى براى كشتىها بود و هنگامى كه شاه عباس كبير در سال 1623 آن را از پرتقالىها پس گرفت اين بندر به صورت يك بازار بزرگ در آسيا درآمد و نام آن را از گمبرون به بندرعباس تغيير داد اين بندر براى مدت كمى پررونق بود ولى پس از مرگ شاهعباس ( 30 - 1629 ) جانشينانش نتوانستند موقعيت آن را حفظ نمايند و سكنه آن تحت فشار و ايذاء اهالى لارستان و طوايف دزد غارتگر اين منطقه را تخليه
--> هركس شالى بدون مهر حكومتى خريدارى نمايد شديدا مجازات خواهد شد در همان موقع نيز ادارهاى بههمين منظور داير گرديد تا شالها را به مهر حكومتى ممهور نمايد و ضمنا به مردم اخطار شد كه هيچكس حق ندارد از شال بدون مهر استفاده نمايد ، پس از انقضاء مدت تعيينشده شاهزاده دستور داد تا تمام خانههاى شهر را بازرسى نمايند و هرجا طاقه شالى بدون مهر ببينند مصادره نمايند بطورى كه گفته شده طبق اين دستور بيش از يك لك روپيه شال از مردم مصادره و به خزانه دولتى واريز گرديد . « نويسنده » .